Vikata Sankashti Chaturthi 2026: हिंदू धर्मानुसार, विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ च्या दिवशी भगवान गणेशाची पूजा केली जाते आणि विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 देखील भगवान गणेशाला समर्पित केली जाते. [संकष्टी चतुर्थी एप्रिल २०२६] या दिवशी ज्ञान आणि अडथळे दूर करणाऱ्या भगवान गणेशाची पूजा आणि उपवास करण्याची परंपरा आहे. एका वर्षात एकूण १२ संकष्टी चतुर्थी असतात आणि अशा प्रकारे संकष्टी चतुर्थी दर महिन्यातून एकदा येते. वैशाख महिन्यातील चौथ्या दिवशी येणारी संकष्टी चतुर्थी ही विकट संकष्टी चतुर्थी म्हणून साजरी केली जाते.
वैशाख महिन्यात येणारी विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 ला विशेष धार्मिक महत्त्व मानले जाते. हे व्रत भगवान गणेशाला समर्पित आहे आणि दर महिन्याला कृष्ण पक्षाच्या चौथ्या दिवशी ठेवले जाते. भविष्यातील पंचांगानुसार, २०२६ मधील वैशाख विकट संकष्टी चतुर्थी ५ एप्रिल, रविवारी येत आहे. [विकट चतुर्थी २०२६] आम्ही तुम्हाला सांगू इच्छितो की या दिवशी भक्त विधीनुसार उपवास करतात, गणेशाची पूजा करतात आणि रात्री चंद्राला अर्घ्य दिल्यानंतर उपवास सोडतात. असे मानले जाते की या दिवशी खऱ्या मनाने गणपतीची पूजा केल्याने जीवनातील सर्व अडथळे दूर होतात आणि सुख-समृद्धीचा आशीर्वाद मिळतो. जाणून घेऊया तारीख आणि शुभ मुहूर्त..
विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ धार्मिक महत्त्व – Vikata Sankashti Chaturthi 2026
धार्मिक मान्यतेनुसार, विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 चा उपवास विशेषत: संकटे दूर करण्यासाठी मानला जातो. “संकष्टी” चा अर्थ संकटांचा नाश करणारा आहे, म्हणून या दिवशी गणपती बाप्पाची पूजा केल्याने व्यक्तीच्या जीवनातील समस्या कमी होतात आणि इच्छा पूर्ण होतात असे मानले जाते. तसेच हे व्रत केल्याने बुद्धी, ज्ञान आणि यश प्राप्त होते.
विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ शुभ मुहूर्त – Vikata Sankashti Chaturthi 2026
- ब्रह्म मुहूर्त: सकाळी 04:35 ते 05:21 AM
- अभिजीत मुहूर्त: सकाळी 11:59 ते दुपारी 12:49
- अमृत काळ: सकाळी 10:50 ते दुपारी 12:24
विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ पूजा करण्याची पद्धत – Vikata Sankashti Chaturthi 2026
विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 च्या दिवशी सकाळी लवकर उठून स्नान झाल्यानंतर स्वच्छ वस्त्रे परिधान करा. मग, हातात पाणी घेऊन गणपतीसमोर पार्थना करा. त्यानंतर, देवघरात किंवा घरातील एखाद्या शांत कोपऱ्यात आसनावर लाल वस्त्र अंथरा आणि त्यावर गणपतीची मूर्ती किंवा चित्र ठेवा. यानंतर, गंगाजलाने किंवा शुद्ध पाण्याने गणपतीला स्नान घाला.
त्यानंतर गणपतीच्या मूर्तीला शेंदूर किंवा लाल चंदनाचा टिळा लावा आणि तांदूळ अर्पण करा. पूजेदरम्यान २१ दुर्वा अर्पण करा. “ओम गण गणपतये नमः” या मंत्राचा जप करा. गणपतीला मोदक किंवा बेसनाचे लाडू अर्पण करा. दिवा लावून आणि विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 च्या व्रताची कथा वाचावी किंवा ऐकावी. शेवटी, गणपतीची आरती करून पूजेची सांगता करा. रात्री, चांदीच्या भांड्यात किंवा कलशात थोडे दूध, अख्खे धान्य आणि फुले मिसळून चंद्राला पाणी अर्पण करा. चंद्राकडे पाहून त्याला अर्घ्य अर्पण करा. त्यानंतर, उपवास सोडा.
विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ कधी आहे? – Vikata Sankashti Chaturthi 2026
०५ एप्रिल २०२६ रोजी विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 साजरी केली जाईल. या दिवशी रात्री ९ वाजून ५४ मिनिटांनी चंद्रोदय होईल. चतुर्थी तिथी ०५ एप्रिल रोजी दुपारी १२:०२ वाजता सुरू होईल आणि ०६ एप्रिल २०२६ रोजी दुपारी ०२:१३ वाजता संपेल. या दिवशी वज्र योग तयार होत आहे.
विकट संकष्टी चतुर्थीचा उपवास – Vikata Sankashti Chaturthi 2026
जर एखाद्या व्यक्तीच्या आयुष्यात गंभीर संकटे येत असतील तर त्याने विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 ला उपवास करावा. जीवनातील समस्यांवर मात करण्याचा हा एक अचूक मार्ग आहे. उपवास करण्यापूर्वी ४ किंवा १३ वर्षे ठेवण्याचा संकल्प केला जातो. हा कालावधी पूर्ण झाल्यानंतर उपोषणाची समाप्ती केली जाते. या व्रतासाठी चंद्रोदय व्यापिनी चतुर्थीची तारीख निवडली जाते, परंतु चंद्रोदय व्यापिनी चतुर्थीला दोन दिवस पडत असतील तर पहिल्या दिवसाचे व्रत केले जाते.
हिंदू दिनदर्शिकेनुसार प्रत्येक महिन्यात दोन चतुर्थी तारखा असतात. एका पौर्णिमेनंतर येणाऱ्या कृष्ण पक्षाच्या चतुर्थीला संकष्टी चतुर्थी म्हणतात आणि दुसऱ्या अमावास्येनंतर येणाऱ्या शुक्ल पक्षाच्या चतुर्थीला विनायक चतुर्थी म्हणतात.
विकास संकष्टी चतुर्थीला उपवास कसा करावा?
जर तुम्हाला विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 चे व्रत करायचे असेल तर त्याची पद्धत खाली स्पष्ट केली आहे:
- चतुर्थी तिथीला स्नान वगैरे करून निवृत्त झाल्यानंतर सर्वप्रथम स्वच्छ धुतलेले कपडे घालावे.
- यानंतर घराच्या पूजास्थळावर येऊन गणेशाचे ध्यान करताना उपवास आणि मौन बाळगण्याची शपथ घ्या.
- पूर्ण श्रद्धेने संपूर्ण दिवस उपवास करावा आणि नंतर संध्याकाळी पुन्हा स्नान करून पवित्र वेदी तयार करून त्यावर गणेशाची मूर्ती किंवा मूर्ती स्थापित करावी.
- आता तुम्ही ध्यान करून गणपतीचे आवाहन करावे. त्यानंतर विधींसह गणेशपूजा करावी.
- संकटाच्या दिवशी गणेशाला मोदक, सुपारी, दुर्वा आणि मूग अर्पण करावे. या सर्व गोष्टी गणपतीला अत्यंत प्रिय आहेत.
- गणेशाची पूजा केल्यानंतर चंद्रोदयाच्या वेळी चंद्राची फुले इत्यादींनी पूजा करावी आणि त्याला अर्घ्य आणि नैवेद्य अर्पण करावे.
- पूजेनंतर ब्राह्मणांनी मेजवानी करावी व शेवटी उपवास करावा.
कोण आहे गणेश?
गणेश हा भगवान गणेशाच्या ३२ दिव्य अवतारांपैकी एक आहे. विकटचा अर्थ भयंकर किंवा क्रूर आहे, परंतु विकटच्या रूपात गणेश हा विध्वंसक नसून रक्षणात्मक आहे. या अवतारात गणेश आपल्या भक्तांचे मोठ्या अडचणींपासून आणि अंधकारमय काळापासून रक्षण करतात. ते आपल्या भक्तांना नकारात्मकता, अहंकार, क्रोध आणि लोभ यासारख्या शत्रूंपासून वाचवतात. विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 च्या निमित्ताने आध्यात्मिक अज्ञान आणि अडथळे दूर करण्यासाठी भगवान गणेशाची प्रार्थना केली जाते.
विकास संकट चौथचे महत्त्व – Vikata Sankashti Chaturthi 2026
ही चतुर्थी भगवान गणेशाशी संबंधित आहे जे अडथळे दूर करतात, ज्ञान देतात आणि जीवनात आनंद आणि समृद्धी आणतात. असे मानले जाते की या दिवशी प्रामाणिक अंतःकरणाने भगवान गणेशाची पूजा केल्याने मानसिक स्पष्टता, आंतरिक शक्ती आणि आध्यात्मिक जागृती वाढते. धर्मग्रंथांमध्ये, विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 खूप शुभ मानली जाते कारण हा दिवस भगवान गणेशाला प्रसन्न करण्यासाठी आणि त्यांचा आशीर्वाद मिळविण्यासाठी सर्वात शुभ दिवस आहे. असे मानले जाते की जी व्यक्ती खऱ्या मनाने हे व्रत करते आणि पूर्ण विधीने पूजा करते, त्याला कर्माचे ओझे आणि जीवनातील आव्हानांवर मात करण्याचा आशीर्वाद मिळतो.
धार्मिक मान्यतेनुसार, विकास संकाशी चतुर्थीच्या दिवशी गणेशाच्या दुर्दम्य रूपाची पूजा केल्याने सांसारिक कर्तव्ये आणि आध्यात्मिक वाढ यांच्यात संतुलन साधण्याची क्षमता वाढते. या निमित्ताने गणेशाचा जप, मोदक अर्पण करणे, विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 ची कथा ऐकणे यामुळे आध्यात्मिक चैतन्य वाढते. यामुळे देवाशी एक खोल नाते निर्माण होते.
गंभीर संकट चतुर्थीला तुम्ही काय करता?
या विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 ला पुढील कार्ये केली जातात :
- या दिवशी सूर्योदयापासून सूर्यास्तापर्यंत उपवास केला जातो. काही लोक निर्जलाचा उपवास करतात, तर काही लोक फळे, दूध किंवा सात्विक अन्न खातात. संकष्टी चतुर्थीच्या निमित्ताने भगवान गणेशाची पूजा केली जाते. या दिवशी गणेशाची विशेष पूजा केली जाते आणि त्यांना दुर्वा, मोदक, केळी आणि लाल रंगाची फुले अर्पण केली जातात.
- चतुर्थी तिथीला चंद्रोदयानंतर अर्घ्य देऊन व्रत सोडले जाते. पूजेच्या वेळी विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 व्रत कथा ऐकणे आणि वाचणे महत्वाचे आहे. यामुळे उपवासाला आध्यात्मिक लाभ होतो.
विकास संकट चौथचे महत्त्व व आख्यायिका
आख्यायिकेनुसार, एके काळी धर्मकेतु नावाचा एक ज्ञानी ब्राह्मण एका राज्यात राहत होता. त्याला दोन बायका होत्या, त्यापैकी एकीचे नाव सुशीला आणि दुसऱ्या पत्नीचे नाव चंचला होते. त्यांची पहिली पत्नी सुशीला ही एक धार्मिक महिला होती परंतु चंचला यांना धर्म आणि धार्मिक कार्यात अजिबात रस नव्हता. सुशीला अनेकदा उपवास करत असे, ज्यामुळे ती खूप अशक्त झाली आणि चंचलाची तब्येत चांगली होती.
काही काळानंतर सुशीला यांची मुलगी आणि चंचलाचा मुलगा यांचा जन्म झाला. चंचलाने सुशीलाला सांगितले की तू खूप उपवास करत होतीस, तरीही देवाने तुला मुलगी दिली. माझ्याकडे बघ, मी काही केले नाही, तरीही मला मुलगा झाला. चंचलाच्या तोंडून हे शब्द ऐकून सुशीलाचे हृदय दुखावले गेले.
विकट संकष्टी चतुर्थी २०२६ Vikata Sankashti Chaturthi 2026 चौथच्या उपवासाच्या निमित्ताने सुशीला यांनी हे व्रत पूर्ण मनाने आणि भक्तीभावाने केले. सुशीलाची खरी भक्ती पाहून गणेश प्रसन्न झाला आणि त्याने तिला पुत्राचे वरदान दिले. लवकरच सुशीलाने एका मुलाला जन्म दिला, परंतु तिचा नवरा धर्मकेतू मरण पावला. यानंतर चंचला वेगळ्या घरात राहू लागली. त्याच वेळी सुशीला आपल्या पतीच्या घरी राहत होती. सुशीलाचा मुलगा गणेशाच्या आशीर्वादाने खूप ज्ञानी होता आणि त्याने आपले घर संपत्तीने भरले.
हे सर्व पाहून चंचलाला हेवा वाटला आणि संधी मिळताच तिने सुशीलाच्या मुलीला विहिरीत ढकलले. तथापि, भगवान गणेशाने तिचे रक्षण केले आणि जेव्हा चंचलाने पाहिले की भगवान गणेश स्वतः सुशीला आणि तिच्या कुटुंबाचे रक्षण करीत आहेत, तेव्हा त्याने आपल्या कृत्याबद्दल पश्चात्ताप केला आणि सुशीलाची माफी मागितली. त्यानंतर सुशीलाच्या सांगण्यावरून चंचालाने संकष्टी चतुर्थीचा उपवासही केला आणि तिला गणेशाचे आशीर्वादही मिळाले.
विकट संकष्टी चतुर्थी साठी ज्योतिषीय उपाय
- विकट संकष्टी चतुर्थीला गणेशाची पूजा केली जाते, म्हणून या दिवशी गणपतीला प्रसन्न करण्यासाठी पूजेच्या वेळी गूळ आणि तिळापासून बनवलेले लाडू अर्पण करा. यामुळे तुमच्या सर्व समस्या सुटतील.
- या चतुर्थीला लसूण वापरू नये. याशिवाय मांस, मद्य, मासे आदीही टाळावे.
- जर तुम्ही उपवास करत असाल तर गणेश चतुर्थीच्या दिवशी पांढरे किंवा पिवळे कपडे घालून गणेशाची पूजा करा.
- विकास संकष्टी चतुर्थीच्या निमित्ताने गणेशाला ५ लाडू अर्पण करा आणि गणेश मंत्राचा जप करावा. असे केल्याने भाविकांच्या सर्व मनोकामना पूर्ण होतात.
- विकास संकष्टी चतुर्थीच्या निमित्ताने भगवान गणेशाला लाल रंगाचे कपडे आणि लाल रंगाची फुले अर्पण करावीत. यामुळे मानसिक तणाव कमी होतो आणि मन शांत राहते.
- विकास संकष्टी चतुर्थीच्या दिवशी भगवान गणेशाला २१ हिरवे दुर्वा गवत अर्पण करा. प्रत्येक दूर्वा अर्पण करताना मनात मुलाची कामना करा. चंद्र दर्शनानंतर फळे किंवा मिठाईने उपवास सुरू करावा. असे मानले जाते की हा उपाय संततीशी संबंधित अडथळे दूर करतो.
- नारळावर मौली बांधून गणपतीसमोर ठेवा. “ॐ गणगणपतये नमः” या मंत्राचा ११ वेळा जप करावा. दुसऱ्या दिवशी नारळ एखाद्या पवित्र ठिकाणी किंवा वाहत्या पाण्यात बुडवा. या निर्णयामुळे कामात होणारा अडथळा दूर होईल.
- संकष्टी चतुर्थीच्या रात्री गणपतीसमोर तुपाचा दिवा लावा. दिव्यात लवंग आणि वेलची ठेवा आणि ‘वक्रतुंड महाकाय’ या मंत्राचा ७ वेळा जप करावा. हा उपाय संपत्तीचा ओघ आणि आर्थिक स्थिरतेसाठी शुभ मानला जातो.
- मुलांना भगवान गणेशाला लाल फुले आणि मोदक अर्पण करा. यानंतर मुलाच्या डोक्यावर हात ठेवून गणपतीकडे शहाणपण आणि एकाग्रतेसाठी प्रार्थना करा. यामुळे अभ्यासाची आवड निर्माण होते आणि समजून घेण्याची शक्ती वाढते.
- पूजेनंतर लाल कपड्यात ७ दुर्वा गवत आणि थोडे अक्षत बांधा. ते पूजेच्या ठिकाणी किंवा तिजोरीत ठेवावे. हा उपाय घरात सकारात्मक ऊर्जा टिकवून ठेवण्यासाठी उपयुक्त मानला जातो.
- पती-पत्नीने एकत्र बसून “ॐ गणेशाय नमः” या मंत्राचा २१ वेळा जप करावा. गणपतीला मिठाई अर्पण करा आणि प्रसाद आपापसात वाटून घ्या. यामुळे आपापसातील मतभेद कमी होतात आणि प्रेम वाढते.
आम्हाला आशा आहे की आपल्याला हा लेख आवडला असेल. तसे असल्यास, आपण ते आपल्या इतर हितचिंतकांसह सामायिक केले पाहिजे. धन्यवाद!
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
१) विकत संकष्टी चतुर्थी कधी आहे?
उत्तर :- यावेळी विकास संकष्टी चतुर्थी रविवार, 05 एप्रिल 2026 रोजी येत आहे.
२) या वेळच्या भीषण संकटाच्या काळात कोणता योग केला जात आहे?
उत्तर :- वज्र योग तयार होत आहे.
३) तीव्र संकटात कोणाची उपासना केली जाते?
उत्तर :- या दिवशी गणपतीची पूजा करण्याची प्रथा आहे.
मार्गदर्शन :-
आपल्याला या संदर्भात काही समस्या, काही प्रश्न असतील तर त्याचे समाधान नक्कीच करण्यात येईल, किंवा याबत अधिक मार्गदर्शन हवे असल्यास आपण श्री सेवा प्रतिष्ठान shreesevaprathishthan@gmail.com या वर मला Email करू शकतात किंवा खाली संपर्क सुविधा दिलेली आहे.
( सूचना :- आपली कुंडली पाहायची असेल, प्रश्न विचारायचे असतील तर नक्कीच सहकार्य करेल, पण कामाच्या व्याप जास्त असल्या कारणाने विलंब होऊ शकतो, ज्यांची संयम व वाट पाहण्याची तयारी असेल तरच कुंडली पाहण्याचा आग्रह करावा.)
अधिक माहिती साठी संपर्क :-
श्री सेवा प्रतिष्ठान, संचलित Shree Seva Pratishthan
श्रीपाद विनायक जोशी ( गुरुजी )
+91 94202 70997 – +91 94232 70997
कुंडली विश्लेषण व सुयोग्य मार्गदर्शन,
संतती समस्या विशेतज्ञ
दुर्मिळ वनस्पती विशेतज्ञ,
व्यसन मुक्ती औषध तज्ञ
( दारू, सिगारेट, तंबाकू, अफू, गांजा, चिंगम,)
